|
Zapewne wielu ze starszych mieszkańców Trzcińska-Zdroju pamięta kartki na żywność, dzięki którym można było kupić najbardziej potrzebne produkty spożywcze i nie tylko. 28 lutego 2011 roku mija właśnie 30 rocznica wprowadzenia reglamentacji żywności za pomocą kartek czy bonów. 30 lat temu władze PRL wprowadziły kartki na mięso i wędliny. Od 28 lutego 1981 roku, przez ponad osiem lat, artykuły te można było nabywać po cenach urzędowych tylko w ograniczonych ilościach.
Trzcińskie sklepy – szczególnie mięsne - podobnie jak w całym kraju nie posiadały dostatecznej ilości towaru by zapewnić sprzedaż bieżącą wszystkim chętnym. Dzięki kartkom próbowano zgodnie z ideą socjalizmu ''każdemu po równo'' dać możliwość zakupu najbardziej potrzebnych produktów. Zestawy kartek - na każdy produkt oddzielna - otrzymywano głównie w zakładach pracy lub komitetach PZPR. Z zasady przydzielano jedną kartkę na jednego członka rodziny, jednakże samo otrzymanie jej jeszcze nie gwarantowało kupna określonego produktu. Obowiązywała zasada ''kto pierwszy ten lepszy''. Stąd długie kolejki przed sklepami i komitety kolejkowe. Osoby pierwsze w kolejce miały zdecydowanie lepszy i większy wybór. Często 1 osoba stała za innych znajomych, którzy stawiali się o godz. 6.00 by zrobić zakupy. Milicja często czepiała się stojących w kolejce po nocach, stąd ludzie uciekali się do różnych sposobów by zająć odpowiednie miejsce. Wielu z nich pomagał stróż nocny Kazimierz Mazur, który pozwalał chować się po bramach, gdy zbliżali się funkcjonariusze prawa. Przypomnijmy iż od godziny 22.00 do 6.00 rano w Trzcińsku obowiązywała tzw. ”godzina policyjna”, gdzie zabronione było nieuzasadnione poruszanie się po mieście.  Najbardziej deficytowym towarem były produkty mięsne, które można było zakupić w sklepie wędliniarskim przy ulicy Kościuszki, gdzie sprzedawała pani Weryszkowa. Papierosy i alkohol można było kupić w sklepie monopolowym przy ulicy Sojuszników. Równie duże kolejki za masłem, serem twarogowym i żółtym ustawiały się też w firmowym sklepie na ulicy Kościuszki, gdzie sprzedawała Pani Kopytko. Wszystkie sklepy należały w owym czasie do Gminnej Spółdzielni "Samopomoc Chłopska". Reglamentacja towarów była wynikiem silnych niedoborów na rynku. Już w 1976 roku komuniści wprowadzili kartki na cukier. Na skutek stale narastających trudności gospodarczych, system kartkowy stopniowo rozszerzano. 28 lutego 1981 roku wprowadzono kartki na mięso, a 30 kwietnia tego samego roku - także na wszelkie przetwory mięsne oraz masło, mąkę, ryż i kaszę. We wrześniu, system kartkowy objął też mydło, proszek do prania i papier toaletowy. Po wprowadzeniu stanu wojennego na kartki można było kupić między innymi czekoladę, alkohol, benzynę i buty. W okresie świąt wielkanocnych a także Bożego Narodzenia największym powodzeniem cieszyły się słodycze i pomarańcze, które w owym czasie były rzadkością w trzcińskich sklepach. Co ciekawe kartki na alkohol można było zamienić na słodycze. Równolegle ze sprzedażą na kartki, funkcjonował formalnie nielegalny, ale bardzo powszechny system handlu samymi kartkami - szczególnie na benzynę, papierosy i alkohol. Ludzie wymieniali się kartkami, bądź nimi handlowali. Kartki nie gwarantowały pewności ani sprawności zakupów. Najczęściej trzeba było stać w długich kolejkach. W związku z tym rozpowszechniła się instytucja ''stacza kolejkowego'', który za określone wynagrodzenie stał w kolejce i kupował towary bądź usługi dla innych osób. Przed sklepami często zawiązywały się komitety kolejkowe, które według społecznej listy próbowały sprawnie i sprawiedliwie zorganizować nabycie deficytowych produktów. System kartkowy funkcjonował do lipca 1989 roku. Został zniesiony przez rząd Mieczysława Rakowskiego. Tak w całej Polsce wyglądały kolejki przed sklepami - foto google.pl Aby zobaczyć więcej kartek, bonów spożywczych a także ówczesne pieniądze zapraszamy do Galerii z kolekcji Piotra Szukalskiego. A państwa zapraszamy do wspomnień z tego okresu, które można publikować w komentarzach do tego tekstu. Źródło: polskieradio.pl oraz wspomnienia Piotra Szukalskiego. Odsłon: 3574 | Drukuj | Email
Powered by AkoComment Tweaked Special Edition v.1.4.3 Polska adaptacja - JoomlaPL.com Team |